تعریف علامت تجاری

علامت تجاریعلامت تجاری

 

 

علامت تجاری نشانی است که قادر است کالاهای تولیدی یا خدمات ارائه شده توسط یک شخص/ بنگاه را از کالاها یا خدمات سایر بنگاه‌ها یا اشخاص متمایز نماید.

در بررسی تاریخچه ی حقوق مالکیت صنعتی ایران ملاحظه میکنیم که در سال ۱۳۰۴ اولین قانون حمایت از حقوق مالکیت فقط در زمینه ی حمایت از علائم تجارتی در ایران به تصویب رسیده است.

 

طبق ماده 30 قانون علامت‌، علامت جمعی و نام تجاری عبارتند از :

الف ـ علامت يعنی هر نشان قابل رؤيتی كه بتواند كالاها يا خدمات اشخاص حقيقی يا حقوقی را از هم متمايز سازد.

ب ـ علامت جمعی يعنی هر نشان قابل رؤيتی كه باعنوان علامت جمعی در اظهارنامه ثبت معرفی شود و بتواند مبدأ و يا هر گونه خصوصيات ديگر مانند كيفيت كالا يا خدمات اشخاص حقيقی و حقوقی را كه از اين نشان تحت نظارت مالك علامت ثبت شده جمعی استفاده میكنند متمايز سازد.

ج ـ نام تجارتی يعنی اسم يا عنوانی كه معرف و مشخص‌كننده شخص حقيقی ياحقوقی باشد.

مزایای ثبت علائم تجاری                                                      

  • تضمین می‌کند که مشتریان می‌توانند محصولات را از یکدیگر تشخیص دهند.
  • شرکت‌ها را قادر می‌سازد محصولاتشان را از یکدیگر متمایز سازند.
  • ابزار بازاریابی و اساس ایجاد وجهه و شهرت شرکت‌ها هستند.
  • اجازه استفاده از  آنها به اشخاص ثالث داده می‌شود و منبع مستقیم درآمد از محل حق امتیازها می‌باشند.
  • جزء ضروری موافقت‌ نامه‌های اعطای نمایندگی هستند.
  • ممکن است دارائی ازرشمند کسب و کار باشند
  • شرکت‌ها را تشویق می‌کنند در حفظ یا بهبود کیفیت محصولات سرمایه‌گذاری کنند.
  • ممکن است برای دریافت وام مفید باشند.

 

دلایل حمایت از علائم تجاری و حقوق ناشی از آن

با اینکه اکثر کسب و کارها به اهمیت استقاده از علائم تجاری به منظور تمیز دادن محصولات‎شان از محصولات رقبا پی برده‌اند، همه آنها اهمیت حمایت از علائم تجاری از طریق ثبت را درک نکرده‌اند.

پس از ثبت علامت طبق قانون ثبت علائم تجاری شخص/ شرکت حق انحصاری پیدا میکند، به موجب آن می‌توانید از عرضه کالاهای یکسان یا مشابه توسط اشخاص ثالث تحت علائم تجاری که عین یا به طریق گمراه کننده‌ای مشابه علامت تجاری شما هستند جلوگیری نماید.

اگر علامت تجاری ثبت نشود، شرکت‌های رقیب از همان علامت یا علامتی که شباهت آن با علامت مزبور به اندازه‌ای است که موجب گمراهی خواهد شد برای همان کالا یا کالاهای مشابه استفاده خواهند کرد و در نتیجه سرمایه‌گذاری در بازاریابی یک محصول ممکن است به هدر رود. اگر یکی از رقیبان از علامت تجاری یکسان یا مشابه علامت تجاری استفاده کند، ممکن است مشتریان تصور کنند آن محصول متعلق به همان شرکت است و در نتیجه کالای رقیب را خریداری کند. این امر نه تنها سود شخص/ شرکت را کاهش خواهد داد و مشتریان را گمراه خواهد کرد بلکه به شهرت و وجهه آسیب خواهد زد – بخصوص اگر محصول رقیب کیفیت نازلی داشته باشد.

با توجه به ارزش علائم تجاری و اهمیتی که یک علامت تجاری ممکن است در تعیین میزان موفقیت یک محصول در بازار داشته باشد، تضمین اینکه در بازارهای مربوط به ثبت رسیده باشد بسیار ضروری است.

بعلاوه، تفویض اجازه استفاده از یک علامت تجاری ثبت شده به شرکت‌های ثالث بسیار آسان‌تر است و در نتیجه می‌تواند منبع درآمد بیشتری برای شرکت / شخص بوجود آورد یا اساس انعقاد یک موافقت‌نامه اعطای نمایندگی فروش باشد.

گاهی اوقات، یک علامت تجاری ثبت شده که در میان مشتریان از شهرت خوبی برخوردار است. ممکن است به منظور دریافت منابع مالی یا وام از موسسات مالی استفاده شود که بطور فزاینده‌ای از اهمیت علائم برای موفقیت کسب و کار آگاه می‌شوند.

 

مدت اعتبار قانونی علائم تجاری ثبت شده

مدت اعتبار ثبت علامت ده سال از تاريخ تسليم اظهارنامه ثبت آن میباشد. اين مدت با درخواست مالك آن برای دوره‌های متوالی ده ساله با پرداخت هزينه مقرر، قابل تمديد است‌. يك مهلت ارفاقی شش ماهه كه از پايان دوره شروع میشود، برای پرداخت هزينه تمديد، با پرداخت جريمه تأخير، درنظر گرفته میشود.

 

علائم تجاری قابل ثبت

هر کلمه، حرف یا حروف، عدد، ترسیمات، عکس، شکل، رنگ، تصویر، برچسب یا ترکیب آنها که برای تشخیص کالاها یا خدمات بکار رود، علامت تجاری محسوب می‌شود. در برخی کشورها‌، شعارهای تبلیغاتی نیز علامت تجاری محسوب می‌شوند و در ادارات ملی ثبت علائم تجاری به عنوان علامت تجاری ثبت می‌شوند. تعداد روز افزون کشورها اجازه می‌دهند شکل‌هائی از علائم تجاری که قبلا مرسوم نبوده‌اند نیز ثبت شوند مانند رنگ‌ها، علائم سه بعدی (شکل یا بسته‌بندی کالاها)، نشان‌های قابل شنیدن (صداها) یا نشان‌های قابل استشمام (بوها). با این حال، بسیاری از کشورها برای آنچه که به عنوان علامت تجاری قابل ثبت هستند محدودیت‌هایی قائل شده‌اند و عموما اجازه ثبت نشان‌هایی را می‌دهند که قابل روءیت هستند یا می‌توان آن‌ها را بصورت گرافیک نشان داد.

 

علائم تجاری غیر قابل ثبت

واژه‌های عام. برای مثال، اگر شرکت شما قصد دارد علامت تجاری «صندلی» را برای فروش صندلی ثبت کند، تقاضانامه ثبت این علامت مردود خواهد شد چون «صندلی » واژه‌های عام برای این محصول است.

واژه‌های توصیف کننده. اینها کلماتی هستند که معمولا در تجارت به منظور توصیف محصول مورد نظر بکار می‌روند. برای مثال، ثبت کلمه شیرین برای شکلات قابل قبول نخواهد بود چون محصول را توصیف می‌کند. در واقع اگر به تولیدکننده شکلات برای عرضه محصولاتش حق استفاده انحصاری از کلمه «شیرین» داده شود، کاری ناعادلانه خواهد. به همین ترتیب واژه‌های کیفی مانند «سریع»، «بهترین»، «کلاسیک» یا «نوآورانه» به احتمال مردود خواهند شد مگر اینکه بخشی از یک نشان خاص باشند. در این گونه موارد، درج عبارتی دال بر اینکه درخصوص آن بخش از علامت حق استفاده انحصاری درخواست نمی‌شود، ضروری است.

علائم گمراه کننده (فریب دهنده) : علائم تجاری هستند که مصرف کننده را نسبت به ماهیت، کیفیت یا مبداء جغرافیایی محصول گمراه می‌کند یا فریب می‌دهند. برای مثال، عرضه مارگارین به بازار با علامت تجاری که تصویر یک گاو داشته باشد مردود خواهد شد چون علامت موجب گمراهی مصرف کنندگان خواهد شد و مصرف کنندگان به احتمال، تصور خواهند کرد که این علامت به محصولات لبنی مرتبط است (مانند کره حیوانی است).

علائمی که خلاف نظم عمومی و اخلاق حسنه هستند. بطور کلی کلمات یا تصاویری که موازین و هنجارهای اخلاق حسنه و مذهبی که عموما پذیرفته شده‌اند را نقض کنند به عنوان علامت تجاری قابل ثبت نیستند.

پرچم‌ها نشان‌های سلطنتی، علائم رسمی دولتی و نشان‌های کشورها و سازمان‌های بین المللی که نمونه‌ای از آنها به دفتر بین‌المللی سازمان جهانی مالکیت معنوی (wipo) اعلام شده است معمولا قابل ثبت نیستند.

 

طبق ماده 32 قانون علامت درموارد زير قابل ثبت نيست‌ :

الف ـ نتواند كالاها يا خدمات يك مؤسسه را از كالاها و خدمات مؤسسه ديگر متمايز سازد.

ب ـ خلاف موازين شرعی يا نظم عمومی يا اخلاق حسنه باشد.

ج ـ مراكز تجاری يا عمومی را به ويژه درمورد مبدأ جغرافيايی كالاها يا خدمات يا خصوصيات آنها گمراه كند.

د ـ عين يا تقليد نشان نظامی، پرچم‌، يا ساير نشانهای مملكتی يا نام يا نام اختصاری يا حروف اول يك نام يا نشان رسمی متعلق به كشور، سازمانهای بين‌الدولی يا سازمانهايی كه تحت كنوانسيونهای بين‌المللی تأسيس شده‌اند، بوده يا موارد مذكور يكی از اجزاء آن علامت باشد، مگر آن كه توسط مقام صلاحيت دار كشور مربوط يا سازمان ذی ربط اجازه استفاده از آن صادر شود.

هـ ـ عين يا به طرز گمراه‌كننده‌ای شبيه يا ترجمه يك علامت يا نام تجاری باشد كه برای همان كالاها يا خدمات مشابه متعلق به مؤسسه ديگری در ايران معروف است‌.

و ـ عين يا شبيه آن قبلاً برای خدمات غير مشابه ثبت و معروف شده باشد مشروط بر آن كه عرفاً ميان استفاده از علامت و مالك علامت معروف ارتباط وجود داشته و ثبت آن به منافع مالك علامت قبلی لطمه وارد سازد.

ز ـ عين علامتی باشد كه قبلاً به نام مالك ديگری ثبت شده و يا تاريخ تقاضای ثبت آن مقدم يا دارای حق تقدم برای همان كالا و خدمات و يا برای كالا و خدماتی است كه به‌لحاظ ارتباط و شباهت موجب فريب و گمراهی شود.

دیگر مطالب مرتبط

مزیت ثبت اختراع ایران
مزیت ثبت اختراع ایران مزیت ثبت اختراع ایران مانند همه کشورها دارای ابعاد مختلفی است. به طور کلی ثبت اختراع در یک کشور موجب ایجاد حمایت از مخترع و اختراع ثبت شده می گردد و پس از ثبت نهایی به مالک اختراع اجازه بهره برداری از نتایج نوآوری داده می شود. پس از ثبت و
تحلیل پتنت
تحلیل پتنت عبارت است از استفاده از اطلاعات اختراعات ثبت شده در دنیا در جهت پیشبرد برنامه ها، کمک به فرایند تصمیم گیری و آگاهی از جدیدترین مباحث در حوزه خاصی از فناوری. مخاطبان اصلی اطلاعات بدست آمده از تحلیل پتنت صنایع و شرکت های خصوصی، سیاست گذاران کلان و مدیران و از سوی دیگر محققان و دانشگاهیان
استراتژی ثبت اختراع
استراتژی ثبت اختراع استراتژی ثبت اختراع مشخص می کند که مخترع قبل از ارائه تقاضای تشکيل پرونده ثبت اختراع، بايد پاسخ چه سوالاتی را برای خود مشخص کرده باشد. سوالات زیر حداقل مطالبی است که باید نسبت به آن تصمیم بگیرید. آیا طرح من به عنوان اختراع قابل ثبت است؟ چرا بايد اختراع خود را
پروتكل مادريد
ثبت بين المللی براساس موافقتنامه و پروتكل مادريد   با نگرشی بر تاريخچه ی كنوانسيون پاریس درخصوص حمايت از مالكيت صنعتی در می يابيم كه به منظور حمايت از علائم تجارتی در سطح بين المللی به موجب كنوانسيون مزبور صاحب علامت (شخص حقيقی يا حقوقی) مي بايست به طور جداگانه تعدادی تقاضانامه را در ادارات
معاهده همکاری ثبت اختراع PCT
معاهده همکاری ثبت اختراع PCT معاهده همکاری ثبت اختراع  PCT یا Patent Cooperation Treaty یک پیمان بین المللی است که بر اساس آن امکان حمایت از اختراع ثبت شده در این معاهده، در کلیه ی کشور های عضو تنها با ارائه یک اظهارنامه وجود دارد. به زبان ساده، مخترعی که در این معاهده اظهارنامه خود را
قانون ثبت اختراعات
قانون ثبت اختراعات در ذیل قانون ثبت اختراعات کشور ایران مصوب 7/8/1386 درج شده است. در ادامه این قانون، قوانین مربوط به طرحهاي صنعتي و علائم تجاري و همچنین آیین نامه اجرایی ثبت اختراعات نیز می باشد که در اینجا درج نشده است.   ماده1  اختراع نتيجه فكر فرد يا افراد است كه براي اولين
قوانین مالکیت فکری در چاپ سه بعدی
مالکیت فکری در چاپ سه بعدی به باور بسیاری از متخصصین، چاپ سه بعدی تقریباً بر تمامی انواع مالکیت فکری نظیر کپی رایت، پتنت، طراحی های صنعتی و حتی نشانه های جغرافیایی تأثیر می گذارد. نحوه پوشش فناوری چاپ سه بعدی توسط قوانین فعلی مالکیت فکری  با استفاده از فناوری چاپ سه بعدی میتوان تمام
کار آفرینی پاره وقت
بسیاری از افراد شغل ثابت دارند اما همیشه به فکر کار آفرینی پاره وقت هستند، به دلیل اینکه کارآفرینی یک قدم بسیار بزرگ است و ممکن است با شکست یا مشکلات مواجه شود، افراد ترجیح می دهند که شغل ثابت خود را حفظ کنند. البته که کارآفرینی پاره وقت مشکلات و شلوغی های خود را
وحدت اختراع
وحدت اختراع بر اساس اصل ” وحدت اختراع ” ادعاهای اظهار شده فقط باید مرتبط به یک اختراع یا گروهی از اختراعات مرتبط به یکدیگر باشد به نحوی که یک مفهوم کلی از اختراع واحد را تشکیل دهد. با توجه به اصل فوق قوانین بسیاری از کشور ها به متقاضی یا مخترع اجازه می دهد
ثبت اختراع آمریکا USPTO
ثبت اختراع آمریکا ثبت اختراع آمریکا برای مخترعانی پیشنهاد می شود که تصور میکنند اختراع آنها در این کشور خریدار دارد و یا محصول آنها فروخته خواهد شد. ثبت اختراع در آمریکا فقط حمایت از اختراع در این کشور را به ارمغان خواهد آورد. اداره ثبت اختراعات و علائم تجاری ایالات متحده آمریکا United States
آیین نامه اجرایی ثبت اختراعات
در ذیل آیین نامه اجرایی ثبت اختراعات درج شده است که دستورالعمل مراحل ثبت اختراع در ایران را مطرح میکند. آیین نامه اجرایی ثبت اختراعات دارای هشت فصل و 66 ماده است که اداره ثبت اختراعات موظف است بر طبق آن اظهارنامه های ثبت اختراع را پیگیری کند.   آیین نامه اجرایی ثبت اختراعات فصل اول
اصول موفقیت در کارآفرینی
وقتی در مورد اصول موفقیت در کار آفرینی صحبت می کنیم، اولین مواردی که به ذهن همه می رسد شجاعت و خطر پذیری است. بسیاری از افراد ایده های خوبی دارند، اما یا سرمایه اولیه ندارند و یا ترس از دست دادن سرمایه خود را دارند. اما کار آفرینان موفق از چاشنی شجاعت استفاده می