تعریف علامت تجاری

علامت تجاریعلامت تجاری

 

 

علامت تجاری نشانی است که قادر است کالاهای تولیدی یا خدمات ارائه شده توسط یک شخص/ بنگاه را از کالاها یا خدمات سایر بنگاه‌ها یا اشخاص متمایز نماید.

در بررسی تاریخچه ی حقوق مالکیت صنعتی ایران ملاحظه میکنیم که در سال ۱۳۰۴ اولین قانون حمایت از حقوق مالکیت فقط در زمینه ی حمایت از علائم تجارتی در ایران به تصویب رسیده است.

 

طبق ماده 30 قانون علامت‌، علامت جمعی و نام تجاری عبارتند از :

الف ـ علامت يعنی هر نشان قابل رؤيتی كه بتواند كالاها يا خدمات اشخاص حقيقی يا حقوقی را از هم متمايز سازد.

ب ـ علامت جمعی يعنی هر نشان قابل رؤيتی كه باعنوان علامت جمعی در اظهارنامه ثبت معرفی شود و بتواند مبدأ و يا هر گونه خصوصيات ديگر مانند كيفيت كالا يا خدمات اشخاص حقيقی و حقوقی را كه از اين نشان تحت نظارت مالك علامت ثبت شده جمعی استفاده میكنند متمايز سازد.

ج ـ نام تجارتی يعنی اسم يا عنوانی كه معرف و مشخص‌كننده شخص حقيقی ياحقوقی باشد.

مزایای ثبت علائم تجاری                                                      

  • تضمین می‌کند که مشتریان می‌توانند محصولات را از یکدیگر تشخیص دهند.
  • شرکت‌ها را قادر می‌سازد محصولاتشان را از یکدیگر متمایز سازند.
  • ابزار بازاریابی و اساس ایجاد وجهه و شهرت شرکت‌ها هستند.
  • اجازه استفاده از  آنها به اشخاص ثالث داده می‌شود و منبع مستقیم درآمد از محل حق امتیازها می‌باشند.
  • جزء ضروری موافقت‌ نامه‌های اعطای نمایندگی هستند.
  • ممکن است دارائی ازرشمند کسب و کار باشند
  • شرکت‌ها را تشویق می‌کنند در حفظ یا بهبود کیفیت محصولات سرمایه‌گذاری کنند.
  • ممکن است برای دریافت وام مفید باشند.

 

دلایل حمایت از علائم تجاری و حقوق ناشی از آن

با اینکه اکثر کسب و کارها به اهمیت استقاده از علائم تجاری به منظور تمیز دادن محصولات‎شان از محصولات رقبا پی برده‌اند، همه آنها اهمیت حمایت از علائم تجاری از طریق ثبت را درک نکرده‌اند.

پس از ثبت علامت طبق قانون ثبت علائم تجاری شخص/ شرکت حق انحصاری پیدا میکند، به موجب آن می‌توانید از عرضه کالاهای یکسان یا مشابه توسط اشخاص ثالث تحت علائم تجاری که عین یا به طریق گمراه کننده‌ای مشابه علامت تجاری شما هستند جلوگیری نماید.

اگر علامت تجاری ثبت نشود، شرکت‌های رقیب از همان علامت یا علامتی که شباهت آن با علامت مزبور به اندازه‌ای است که موجب گمراهی خواهد شد برای همان کالا یا کالاهای مشابه استفاده خواهند کرد و در نتیجه سرمایه‌گذاری در بازاریابی یک محصول ممکن است به هدر رود. اگر یکی از رقیبان از علامت تجاری یکسان یا مشابه علامت تجاری استفاده کند، ممکن است مشتریان تصور کنند آن محصول متعلق به همان شرکت است و در نتیجه کالای رقیب را خریداری کند. این امر نه تنها سود شخص/ شرکت را کاهش خواهد داد و مشتریان را گمراه خواهد کرد بلکه به شهرت و وجهه آسیب خواهد زد – بخصوص اگر محصول رقیب کیفیت نازلی داشته باشد.

با توجه به ارزش علائم تجاری و اهمیتی که یک علامت تجاری ممکن است در تعیین میزان موفقیت یک محصول در بازار داشته باشد، تضمین اینکه در بازارهای مربوط به ثبت رسیده باشد بسیار ضروری است.

بعلاوه، تفویض اجازه استفاده از یک علامت تجاری ثبت شده به شرکت‌های ثالث بسیار آسان‌تر است و در نتیجه می‌تواند منبع درآمد بیشتری برای شرکت / شخص بوجود آورد یا اساس انعقاد یک موافقت‌نامه اعطای نمایندگی فروش باشد.

گاهی اوقات، یک علامت تجاری ثبت شده که در میان مشتریان از شهرت خوبی برخوردار است. ممکن است به منظور دریافت منابع مالی یا وام از موسسات مالی استفاده شود که بطور فزاینده‌ای از اهمیت علائم برای موفقیت کسب و کار آگاه می‌شوند.

 

مدت اعتبار قانونی علائم تجاری ثبت شده

مدت اعتبار ثبت علامت ده سال از تاريخ تسليم اظهارنامه ثبت آن میباشد. اين مدت با درخواست مالك آن برای دوره‌های متوالی ده ساله با پرداخت هزينه مقرر، قابل تمديد است‌. يك مهلت ارفاقی شش ماهه كه از پايان دوره شروع میشود، برای پرداخت هزينه تمديد، با پرداخت جريمه تأخير، درنظر گرفته میشود.

 

علائم تجاری قابل ثبت

هر کلمه، حرف یا حروف، عدد، ترسیمات، عکس، شکل، رنگ، تصویر، برچسب یا ترکیب آنها که برای تشخیص کالاها یا خدمات بکار رود، علامت تجاری محسوب می‌شود. در برخی کشورها‌، شعارهای تبلیغاتی نیز علامت تجاری محسوب می‌شوند و در ادارات ملی ثبت علائم تجاری به عنوان علامت تجاری ثبت می‌شوند. تعداد روز افزون کشورها اجازه می‌دهند شکل‌هائی از علائم تجاری که قبلا مرسوم نبوده‌اند نیز ثبت شوند مانند رنگ‌ها، علائم سه بعدی (شکل یا بسته‌بندی کالاها)، نشان‌های قابل شنیدن (صداها) یا نشان‌های قابل استشمام (بوها). با این حال، بسیاری از کشورها برای آنچه که به عنوان علامت تجاری قابل ثبت هستند محدودیت‌هایی قائل شده‌اند و عموما اجازه ثبت نشان‌هایی را می‌دهند که قابل روءیت هستند یا می‌توان آن‌ها را بصورت گرافیک نشان داد.

 

علائم تجاری غیر قابل ثبت

واژه‌های عام. برای مثال، اگر شرکت شما قصد دارد علامت تجاری «صندلی» را برای فروش صندلی ثبت کند، تقاضانامه ثبت این علامت مردود خواهد شد چون «صندلی » واژه‌های عام برای این محصول است.

واژه‌های توصیف کننده. اینها کلماتی هستند که معمولا در تجارت به منظور توصیف محصول مورد نظر بکار می‌روند. برای مثال، ثبت کلمه شیرین برای شکلات قابل قبول نخواهد بود چون محصول را توصیف می‌کند. در واقع اگر به تولیدکننده شکلات برای عرضه محصولاتش حق استفاده انحصاری از کلمه «شیرین» داده شود، کاری ناعادلانه خواهد. به همین ترتیب واژه‌های کیفی مانند «سریع»، «بهترین»، «کلاسیک» یا «نوآورانه» به احتمال مردود خواهند شد مگر اینکه بخشی از یک نشان خاص باشند. در این گونه موارد، درج عبارتی دال بر اینکه درخصوص آن بخش از علامت حق استفاده انحصاری درخواست نمی‌شود، ضروری است.

علائم گمراه کننده (فریب دهنده) : علائم تجاری هستند که مصرف کننده را نسبت به ماهیت، کیفیت یا مبداء جغرافیایی محصول گمراه می‌کند یا فریب می‌دهند. برای مثال، عرضه مارگارین به بازار با علامت تجاری که تصویر یک گاو داشته باشد مردود خواهد شد چون علامت موجب گمراهی مصرف کنندگان خواهد شد و مصرف کنندگان به احتمال، تصور خواهند کرد که این علامت به محصولات لبنی مرتبط است (مانند کره حیوانی است).

علائمی که خلاف نظم عمومی و اخلاق حسنه هستند. بطور کلی کلمات یا تصاویری که موازین و هنجارهای اخلاق حسنه و مذهبی که عموما پذیرفته شده‌اند را نقض کنند به عنوان علامت تجاری قابل ثبت نیستند.

پرچم‌ها نشان‌های سلطنتی، علائم رسمی دولتی و نشان‌های کشورها و سازمان‌های بین المللی که نمونه‌ای از آنها به دفتر بین‌المللی سازمان جهانی مالکیت معنوی (wipo) اعلام شده است معمولا قابل ثبت نیستند.

 

طبق ماده 32 قانون علامت درموارد زير قابل ثبت نيست‌ :

الف ـ نتواند كالاها يا خدمات يك مؤسسه را از كالاها و خدمات مؤسسه ديگر متمايز سازد.

ب ـ خلاف موازين شرعی يا نظم عمومی يا اخلاق حسنه باشد.

ج ـ مراكز تجاری يا عمومی را به ويژه درمورد مبدأ جغرافيايی كالاها يا خدمات يا خصوصيات آنها گمراه كند.

د ـ عين يا تقليد نشان نظامی، پرچم‌، يا ساير نشانهای مملكتی يا نام يا نام اختصاری يا حروف اول يك نام يا نشان رسمی متعلق به كشور، سازمانهای بين‌الدولی يا سازمانهايی كه تحت كنوانسيونهای بين‌المللی تأسيس شده‌اند، بوده يا موارد مذكور يكی از اجزاء آن علامت باشد، مگر آن كه توسط مقام صلاحيت دار كشور مربوط يا سازمان ذی ربط اجازه استفاده از آن صادر شود.

هـ ـ عين يا به طرز گمراه‌كننده‌ای شبيه يا ترجمه يك علامت يا نام تجاری باشد كه برای همان كالاها يا خدمات مشابه متعلق به مؤسسه ديگری در ايران معروف است‌.

و ـ عين يا شبيه آن قبلاً برای خدمات غير مشابه ثبت و معروف شده باشد مشروط بر آن كه عرفاً ميان استفاده از علامت و مالك علامت معروف ارتباط وجود داشته و ثبت آن به منافع مالك علامت قبلی لطمه وارد سازد.

ز ـ عين علامتی باشد كه قبلاً به نام مالك ديگری ثبت شده و يا تاريخ تقاضای ثبت آن مقدم يا دارای حق تقدم برای همان كالا و خدمات و يا برای كالا و خدماتی است كه به‌لحاظ ارتباط و شباهت موجب فريب و گمراهی شود.

دیگر مطالب مرتبط

آمار ثبت اختراع ایران – نیمه اول سال 96
آمار ثبت اختراع ایران   طبق اعلام اداره ی ثبت اختراعات، آمار ثبت اختراع ایران در 5 ماه نخست سال 1396 به این صورت است که تعداد 6402 اظهارنامه در این اداره به ثبت رسیده است که از این تعداد، 6076 اظهارنامه به مالکیت اشخاص ایرانی و 326 اظهارنامه به مالکیت اشخاص غیر ایرانی ثبت شده
روز جهانی مالکیت فکری
روز جهانی مالکیت فکری سازمان جهانی مالکیت  فکری(معنوی) یا وایپو که یکی از سازمان‎های زیر‎مجموعه سازمان ملل متحد است، با هدف پیشبرد حقوق مالکیت فکری در کشورهای مختلف و ارائه راه‎کارهای جهانی در این مورد تاسیس شد. در سال ۲۰۰۰ میلادی در این سازمان تصمیم گرفته شد که سالانه روزی را به ‎عنوان روز جهانی
برنامه ریزی برای کارآفرینی
هر فعالیت و حتی کارهای روزمره ساده نیاز به برنامه ریزی دارد  برنامه ریزی برای کارآفرینی از اهمیت زیادی برخوردار است و در چگونه پیمودن مسیر موفقیت در کارآفرینی نقش بسیار مهمی دارد. یک کارآفرین موفق برای اینکه خودش را در مسیر موفقیت قرار دهد، به دو روش برای کارآفرینی برنامه ریزی می کند. برنامه
جنبه‌های کاربردی و اجرایی کارآفرینی
جنبه‌های کاربردی و اجرایی کارآفرینی از جنبه های کاربردی و اجرایی کارآفرینی می توان به مهمترین بخش آن یعنی آموزش اشاره کرد. یکی از ابزارهای عمده توسعه کارآفرینی و ایجاد اشتغال، آموزش است  بویژه درسطح تحصیلات عالی. دستاوردهای دانشگاهها از دو راه فعالیتهای جامعه را تحت تأثیر قرارمی دهد. ابتدا با ارائه خدمات آموزشی که
ارتقاع اختراع
ارتقاع اختراع شاید یکی از انتقاداتی که مخترعین به نظام ثبت اختراع می گیرند این باشد که امکان ثبت یک اختراع تکمیلی برای اختراعی که قبلا ثبت شده است وجود دارد.این بدان معناست که ارتقاع اختراع شما می تواند توسط شخص دیگری صورت گیرد. اما در صورت رعایت اصول نظام بررسی اختراعات (examination)  حقی از
کارآفرینان موفق و ناموفق
کارآفرینان موفق و ناموفق تفاوت کارآفرینان موفق و ناموفق در این است که کارآفرینان موفق نگاه نو و متفاوتی به کار و زندگی‌شان دارند. تفاوت آن‌ها با کارآفرینان ناموفق ظریف، اما قابل تشخیص است. این تفاوت‌ها بیشتر از خواسته‌ها و رویاهای آن‌هاست. این تفاوت‌ها به عادات یا رموز نهایی برنمی‌گردد. تفاوت آن‌ها به نیروی قابل
مالک و مخترع در اظهارنامه اختراع
مالک و مخترع در اظهارنامه اختراع تفاوت مخترع با مالک چیست؟ قبل از تکمیل کردن اظهارنامه اختراع، بهتر است بدانید که ” تفاوت مخترع با مالک چیست؟”. شخص یا اشخاصی که نوآوری را انجام داده اند، در سند ثبت اختراع، مخترع نامیده می شوند که الزاما باید شخص حقیقی باشد. اما شخصی که اظهارنامه اختراع
قوانین مالکیت فکری در چاپ سه بعدی
مالکیت فکری در چاپ سه بعدی به باور بسیاری از متخصصین، چاپ سه بعدی تقریباً بر تمامی انواع مالکیت فکری نظیر کپی رایت، پتنت، طراحی های صنعتی و حتی نشانه های جغرافیایی تأثیر می گذارد. نحوه پوشش فناوری چاپ سه بعدی توسط قوانین فعلی مالکیت فکری  با استفاده از فناوری چاپ سه بعدی میتوان تمام
مزیت ثبت اختراع ایران
مزیت ثبت اختراع ایران مزیت ثبت اختراع ایران مانند همه کشورها دارای ابعاد مختلفی است. به طور کلی ثبت اختراع در یک کشور موجب ایجاد حمایت از مخترع و اختراع ثبت شده می گردد و پس از ثبت نهایی به مالک اختراع اجازه بهره برداری از نتایج نوآوری داده می شود. پس از ثبت و
شرایط ثبت یک ایده به عنوان اختراع
شرایط ثبت یک ایده به عنوان اختراع شرایط ثبت یک ایده به عنوان اختراع در اکثر کشور های دنیا یکسان است، اما در برخی کشورها مانند آمریکا شرایط کمی متفاوت می باشد. اینکه مخترع ایده ی خود را در کدام کشور ثبت کند بستگی به استراتژی ثبت اختراع او دارد. بطور کلی جهت این که یک
مزایای معاهده همکاری ثبت اختراع PCT
مزایای معاهده همکاری ثبت اختراع PCT مزایای معاهده همکاری ثبت اختراع PCT به چند بخش مختلف تقسیم می شود. در حال حاضر فقط به برخی از مزایای آن برای مخترعان اشاره می کنیم.   مزایای معاهده همکاری ثبت اختراع PCT برای مخترع : 1- افزایش مدت زمان حق تقدم به 30 ماه : مدت زمان
گزارش وایپو از ثبت اختراع بین المللی2017
گزارش وایپو از ثبت اختراع بین المللی2017 سازمان جهانی مالکیت فکری WIPO گزارشی را از فعالیت کشور ها در حوزه ثبت اختراع در سال 2017 منتشر کرده است که طبق این آمار برای اولین بار تعداد کل اظهارنامه های ثبت اختراعات جهان از مرز سه میلیون ثبت اختراع گذشته است. طبق گزارش وایپو از ثبت